11 Haziaran 2008 ajansalara düsen haber” Almanyada yogun bakimda tedavi gören Kirgizistanin dünyaca ünlü yazari Cengiz Aytmatovun vefat ettigi bildirildi.”
Mankurtlasan bir milletin öyküsünü daha dogrusu mankurtlastirilan bir ulusun dramini dünyaya haykiran bilge yazara Allah’tan rahmet dileyerek ondan bahsetmek isterim.   
Ünlü Kirgiz yazari, çevirmen, gazeteci ve politikaci, 12 Aralik 1928de Kirgizistan’in Talas Eyaleti ne bagli Seker Köyünde dogdu. Biskekde Veteriner Fakültesi’nden mezun oldu.
Yazarliga 1952 de baslayan Aytmatov, 1959da Kirgiz Pravdasi gazetesinde muhabir oldu. Daha sonra Povesti Gori Stepey (Daglar ve Steplerden Masallar) adli öykü kitabiyla büyük ün kazandi. Bu eseri, 1963te Lenin Ödülüne lâyik görüldü ve bu ödül onu ayni zamanda en genç Lenin Ödüllü yazar da yapti.
Eserlerini, Kirgizca ve Rusça olarak kaleme alan Aytmatov, eserlerinin çogunda tema olarak ask, dostluk, savas döneminin acilari ve kahramanliklari ile Kirgiz gençliginin gelenek ve göreneklerine bagliligini seçti.
Aytmatov, milletinin tarih boyunca kazandigi sosyal, kültürel, ahlaki, edebi, askeri yani bütün maddi ve manevi zenginligini eserlerine yansitmis, yasadigi cografyanin insaninin tarih içinde kazandigi degerleri, acilarini, kahramanliklarini, tecrübelerini yaziya döküp ölümsüzlestirmis, halkinin içinde düstügü zor durumlari eserlerinde en güzel sekilde anlatmis, onlarin çözümlerine dair ipuçlari göstermis, eserlerinde kendi ifadesi ile ‘tipik insan’i ortaya koymaya çalismis bir yazardir.
Hikayelerinde milletinin temel mülkü olan milli hafizaya ait efsane, destan, masal, hikaye ve türküleri ve bunlarin meydana geldigi sartlari, ardindaki hikayeleri, insanlari kullanirken, Kirgiz Türk kültürünü, psikolojisiyle, duyus ve anlayis tarziyla, maddi manevi zenginligiyle o kültürü bina edenlerin evlatlarina yeniden hatirlatmaya çalisti.
Ayrica hikayelerinde halkinin degerlerini, dertlerini, varsa onun içindeki çürümeyi anlatan yazarin en önemli özelligi, özüne baglilik, kendinden, halkindan, cografyasindan haberdar olma olarak kendini gösteriyor. Eserleri Türkçenin yani sira 150den fazla dile tercüme edilerek milyonlarca baskiya ulasan Aytmatov, 1958de Kirgiz Yazarlar Birligi Prezidyumu üyeligine, 1962de de Kirgiz Sinematografi Isçileri Birligi birinci sekreterligine getirildi.
1966da SSCB Yüksek Sovyeti üyeligine seçildikten sonra da 1967de SSCB Yazarlar Birligi Yürütme Kurulu üyesi olan ünlü yazar, 1968de Sovyet Devlet Edebiyat Ödülü’nü aldi.
Son yillarda politikaya da atilan Aytmatov, Kirgizistan Meclisinde Talas Bölgesi Milletvekilliginin yani sira Kirgizistan in Benelux Devletleri büyükelçiligini de yapmaktadir. Uluslararasi Cengiz Aytmatov Vakfi Onur Baskanligi’nin yani sira “Diyalog Avrasya” dergisinin yayin kurulu üyeligini de yapan Aytmatov, uluslararasi diyalog çalismalariyla da taninmaktadir.
Ünlü Kirgiz Yazar Cengiz Aytmatov, böbrek yetmezligi sonucu tedavi gördügü Almanyanin Nünberg kentindeki hastanede 10 Haziran 2008 günü hayatini kaybetti.
Kirgizistan Devlet Baskanligi Basin Sözcüsü Dosali Esenaliyev, yaptigi açiklamada, Almanyanin Nünberg kentinde tedavi gören Cengiz Aytmatovun hayatini kaybettigini bildirdi. Esenaliyev, yazarin ölümü ile ilgili olarak Devlet Baskani Kurmanbek Bakiyevin bilgilendirildigini söyledi.
Solunum cihazina bagli olarak yogun bakimda tutulan yazarin saglik durumunun 10 Haziran 2008 günü kritik durumuna geldigi ifade edilmisti.
Aytmatov, bir Rus televizyon kanalinin belgesel çekimleri için gittigi Tataristanin baskenti Kazanda 16 Mayista ani böbrek rahatsizligi geçirmesi üzerine hastaneye kaldirilmisti. 79 yasindaki yazar, 18 Mayista ambulans uçakla Almanyaya nakledilmisti.
Kirgizistanda 2008 yili, Cengiz Aytmatov yili ilan edilmisti.
Güle güle Türk dünyasinin manasçisi Çingiz Ata.

Eseri Paşlayın
  • gplus
  • pinterest

Yazar / Şair Hakkında

ilyusa / Mehmet DAL

1972 yilinda Gaziantep Nurdagi ilçesi Yaylacik köyünde dogdum. ilkokulu kendi köyümde birlestirilmis bir sinifta , ortaokulu Gaziantep Imam Hatip Lisesinde, liseyi de 1992 yilinda Osmaniye Imam Hatip lisesinde tamamladim. 1992 yilinda Muhasebe, 1993 yilinda isletme fak. kayit oldugum halde siir ve öykü merakimdan her iki fakülteyi de 1. siniftaykan... » devamını okumak için tıklayın

Esere yazılmış yorumlar

  1. SaadetÜn
    24 Temmuz 2008, Perşembe

    Kirgiz Yazar Cengiz Aytmatovu tanitan yaziniz için tesekkürler...

    Allah rahmet eylesin.

    Saygimla

  2. BySiyasa
    14 Haziran 2008, Cumartesi

    Türk dünyasinin basi sagolsun.Dünya çapinda bir edebi sahsiyetti.Allah rahmet eylesin..

  3. IREMCIK
    14 Haziran 2008, Cumartesi

    Kalemine duyarli yüregine saglik,
    Sevgili Mehmet Kardes..
    Benden önce kalemi almis oldun.Kutlarim sizi..
    Cengiz AYTMATOV;
    Türk dünyasinin usta kalemiydi
    "Selvi Boylum Al Yazmalim", "Gün Uzar Yüzyil Olur", "Toprak Ana", "Cemile" gibi dünyada hayranlikla okunan onlarca eserin yazari ve Türk dünyasinin bilgesiydi. Arkasinda yeterli tanitim ve lobi faaliyeti olmamasina ragmen, eserleri 154 dile çevrilen ve dünyanin en önemli edebiyatçisi olarak kabul edilen Aytmatov, Sovyetler Birliginin baskici idaresi altinda dahi eserlerinde bireysel ve kültürel özgürlükleri cesurca islemekten çekinmemisti. Ünlü yazar eserlerinde insani dirilmeye, uyanmaya, aktif olmaya, töresine, örfüne, gelenegine ve gelecegine sahip çikmaya çagiriyordu. Kitaplari bütün dünyada hayranlik duyularak okunan Aytmatov, lirik, mitolojik ve kozmik unsurlar tasiyan seçkin, çarpici eserleriyle olaganüstü bir yazar, bir fikir adami, Türk dünyasinin çagdas bir bilgesi ve yüzyilin güçlü kalemiydi.

    Nobel Ödülüne aday gösterilecekti.
    Allah Mekanini cennet etsin..
    Saygim ve sevgimle..

    Ismail SEZGIN

  4. birumut
    11 Haziran 2008, Çarşamba

    Tesekkür ederim tanitim için.

Esere Yorum Ekleyin